Nieuwe wetgeving vergroot de vraag naar duurzame grondstoffen zoals Miscanthus en Paulownia

Waarom de toekomst van biobased bouwen op het land begint

De bouwsector staat aan de vooravond van een grote verandering. Waar jarenlang vooral werd gekeken naar energiezuinig bouwen, verschuift de aandacht steeds meer naar de materialen waarmee we bouwen. Niet alleen de energie die een gebouw verbruikt telt mee, maar ook de CO₂-uitstoot die vrijkomt tijdens de productie van bouwmaterialen. Dat heeft grote gevolgen voor de vraag naar biobased grondstoffen. Gewassen zoals Miscanthus en Paulownia spelen daarin een steeds belangrijkere rol. Ze slaan tijdens hun groei CO₂ op, leveren hernieuwbare grondstoffen voor uiteenlopende toepassingen en sluiten naadloos aan op nieuwe Europese en Nederlandse wetgeving.

Van fossiele naar hernieuwbare grondstoffen

Traditionele bouwmaterialen zoals beton, staal en baksteen zijn onmisbaar, maar de productie ervan gaat gepaard met een aanzienlijke CO₂-uitstoot. Om de klimaatdoelen te halen, wordt steeds vaker gezocht naar materialen met een lagere milieu-impact.

Biobased materialen bieden hiervoor een oplossing. Deze materialen worden gemaakt van hernieuwbare grondstoffen die tijdens hun groei juist CO₂ uit de atmosfeer opnemen. Denk aan isolatiematerialen, plaatmateriaal, vezeltoepassingen en constructiehout afkomstig van speciaal geteelde gewassen.

Hierdoor ontstaat een bouwsector waarin niet alleen minder CO₂ wordt uitgestoten, maar waarin koolstof ook voor langere tijd wordt opgeslagen in gebouwen.

De overheid zet volop in op biobased bouwen

Ook de Nederlandse overheid ziet biobased bouwen als een belangrijke stap richting een circulaire en klimaatvriendelijke bouwsector.

Met de Nationale Aanpak Biobased Bouwen, ook wel bekend als de 30-30-30-doelstelling, is de ambitie uitgesproken dat in 2030 minimaal 30% van de nieuwbouw voor ten minste 30% uit biobased materialen bestaat. Dat betekent dat de vraag naar duurzame grondstoffen de komende jaren sterk zal toenemen. Om die vraag in te vullen, zijn grote volumes hernieuwbare gewassen nodig die in Nederland geteeld kunnen worden. Voor agrariërs en landeigenaren biedt dat nieuwe perspectieven.

Europese regelgeving versnelt deze ontwikkeling

Niet alleen nationaal, maar ook vanuit Europa worden belangrijke stappen gezet om duurzame grondstoffen aantrekkelijker te maken.

• CRCF: waardering voor CO₂-opslag. Met het Carbon Removal and Carbon Farming Framework (CRCF) werkt de Europese Unie aan een certificeringssysteem voor het vastleggen van CO₂. Daarmee ontstaat een uniforme manier om koolstofopslag in bijvoorbeeld landbouw en natuur inzichtelijk en controleerbaar te maken. Voor gewassen die aantoonbaar CO₂ vastleggen, kan dit op termijn nieuwe economische mogelijkheden creëren.

• ETS2: CO₂ krijgt een hogere prijs. Met de invoering van ETS2 wordt de CO₂-uitstoot van onder andere de gebouwde omgeving steeds zichtbaarder in de kosten. Daardoor ontstaat een grotere behoefte aan bouwmaterialen met een lage of zelfs negatieve CO₂-voetafdruk. Biobased materialen kunnen daarin een belangrijke bijdrage leveren.

• EUDR: transparantie wordt de norm. Daarnaast stelt de European Deforestation Regulation (EUDR) strengere eisen aan de herkomst van hout en andere natuurlijke grondstoffen. Bedrijven moeten steeds beter kunnen aantonen waar materialen vandaan komen en hoe deze zijn geproduceerd. Lokaal geteelde, volledig traceerbare grondstoffen winnen daardoor aan waarde.

Waarom Miscanthus en Paulownia goed aansluiten

Miscanthus en Paulownia passen uitstekend binnen deze ontwikkelingen. Tijdens hun groei nemen beide gewassen CO₂ op uit de atmosfeer. Die koolstof wordt opgeslagen in de plant en vormt tegelijkertijd de basis voor hoogwaardige biobased toepassingen.

Miscanthus wordt onder andere verwerkt in isolatiematerialen, plaatmaterialen en andere biobased producten. Paulownia levert een licht, sterk en snelgroeiend hout dat geschikt is voor uiteenlopende toepassingen in de bouw en maakindustrie.

Daarmee dragen beide gewassen bij aan meerdere maatschappelijke opgaven tegelijk:

• het vastleggen van CO₂;

• het produceren van hernieuwbare grondstoffen;

• het verminderen van de afhankelijkheid van fossiele materialen;

• het versterken van regionale en transparante productieketens.

Nieuwe kansen voor telers en landeigenaren

De groeiende vraag naar biobased grondstoffen biedt ook kansen op het platteland.

Waar landbouwgrond traditioneel vooral werd gezien als producent van voedsel, krijgt deze steeds vaker een dubbele functie. Naast de productie van grondstoffen kunnen percelen bijdragen aan klimaatdoelstellingen en de ontwikkeling van een circulaire economie.

Voor agrariërs en landeigenaren betekent dit dat duurzame teelten zoals Miscanthus en Paulownia niet alleen interessant zijn vanwege de opbrengst van biomassa of hout, maar ook vanwege hun rol binnen toekomstige klimaat- en bouwketens.

Van boer tot bouwer

Bij Dealin.Green geloven we dat de transitie naar biobased bouwen begint bij de bron: het land. Daarom werken we dagelijks aan een keten waarin telers, landeigenaren, verwerkers en bouwpartijen met elkaar verbonden zijn.

Door hoogwaardige gewassen te telen en deze te koppelen aan innovatieve toepassingen, bouwen we samen aan een toekomst waarin duurzame grondstoffen uit Nederland een vanzelfsprekend onderdeel zijn van de gebouwde omgeving.